Bozkurt motifi Türk Destanlarında neden kullanılmıştır ? - Blogbeyin | Yazmaya gönüllü arkadaş topluluğu

14 Mar 2019

Bozkurt motifi Türk Destanlarında neden kullanılmıştır ?

bozkurt

Bozkurt motifi Türk Destanlarında neden kullanılmıştır ?

Bozkurt kelime anlamı olarak "kürkü boz renkli ( griye benzeyen) bir kurt" olarak tanımlanır. Türk töresinde önde gelen sürü lideri olarak ta görülen bu hayvan yüzyıllardır Türk geleneğinin bir motifi olarak kullanılmıştır.

Bozkurt olarak adlandırılan hayvan aslında sürü halinde gezen kurt topluluğuna önderlik ettiği ve yol gösterici olarak anıldığı için o zaman ki yaşayan insanların bu davranışı gözlemleyip kendilerine uyarlamasıyla ortaya çıkmıştır.

Destanlarda ise bozkurt olarak adlandırılması Türk Destanları açısından edebiyatımızda önemli bir yeri olan Göktürk Destanı'ndan gelmektedir. Göktür Destanı'nda bahsi geçen hayvanın düşman saldırısında kurtulan kolları ve bacakları olmamasına rağmen yaşıyor olan bir yiğidi alıp kurtaması onu bakıp iyileştirmesinden, sonrasında kurtaran kurtla yaşayıp on tanede çocuklarının olmasından ve bu çocuklardan boylar türediğini anlatmaktadır. Bu yolla da Türk toplumlarının kurda bakış açısı genişlemiş ve bir çok alanda kullanmışlardır.

bayrakbozkurt

Göktür Destanında ki bir kesitte tam olarak şu ifadeler yer almaktadır;

Aşına soyundan gelen GöktürklerOymaklar halinde bir hayat sürer. Lin denen ülkeden gelen düşmanlar, Bir baskınla hepsinin canına kıyar. On yaşında bir çocuğu tuttular, Ayaklarını kırıp bataklığa attılar. Nasıl olsa ölür gider diyerek, Onu bıraktılar sağ olarak tek. Bir dişi kurt onu aldı götürdü, Turfan ülkesine doğru yetirdi. Öğrendi düşmanlar sağ olduğunu, Aramak üzere geldiler onu. Aradılar lakin bulamadılar, İntikamlarını alamadılar. O kurt mağarada onu sakladı, Gidip gelip durumunu yokladı. Zamanla kurt çocuktan gebe kaldı, Bu mağarada on çocuğu oldu. Çocuklar büyüdü civan oldular, Civarda her biri bir kız buldular. Evlenip kızlarla ev bark kurdular, Çoğaldılar yüz haneye vardılar. Bura artık dar gelmeye başladı, Sığışması zor gelmeye başladı. Burdan çıkmak için karar aldılar, Altayların eteğine geldiler. Hakan oldu başlarına Aşına, Kurt başlı tuğ dikti çadır başına. Göktürkler Aşına boyu denildi, Tarihlerde hep böylece anıldı.

1 yorum:


EmoticonEmoticon

Kapat